---

رانجهے کا منت کرنا

رانجهے آکهیا پار لنگہا ابّا مینوں چاهڑ لے رب دے واسطے تے

تسی چاہڑ لو مینوں وچه بیڑی چپّا دهکسان ربدے واسطے تے

ہتھ جوڑ کے منتاں کرے رانجها ترله کراں میں جهبدے واسطے تے

وارث رُس آیا نال بهائیاں دے منت کراں سبدے واسطے تے

---

ملاح دا جواب

لبھ واسطے بیڑی دے وچ بیٹهے پئے پار هی پار پکارنے هاں

چور دهاڑ دی آن کے لبھ دیوے پرده اوس دا ناں اکهاڑنے هاں

پیسه کهول کے تلی تے دهتے جیہڑا گودی چا کے پار اتارنے هاں

اتے ڈهیکیا مفت جے کن کهائیں چاء بیڑیوں زمین تے مار نے هاں

جیہڑا کپڑا دے تے نقد سانوں سبهو اوس دا کم سوارنے هاں

زوراوری جے آن کے چڑهے بیڑی ادھ واٹرے ڈوب کے مارنے هاں

ڈوماں اتے فقیراں تے مفت خوراں دوروں کتیاں وانگ درکارنے هاں

وارث شاھ جہیاں پیر زادیاں نوں مڈہوں بیڑی دے وچ نه واڑنے هاں

---

رانجهے دی ازرُدگی

رانجها منتاںکر کے تهک رهیا انت ہار کنڈے اُپر جا بیٹها

چهڈ اگ بیگانڑی هو گوشے پریم ڈهانڈری وکھ جگا بیٹها

گنویں سد فراق دے نال رووے اتے ونجلی شبد وجا بیٹها

جو کوئی آدمی تریمتاں مرد ہیسن پتن چهڈ سبھ اوس تے آ بیٹها

رنّاں لڈن جهبیل دیاں بهرن مٹهیں پیر دوہاں دے وچ ٹکا بیٹها

غصّه کها کے ل’وے جهبیل جهیّاں اتے دوہاں نوں ہاک بُلا بیٹها

پنڈا باہوڑیں ـ جٹ لے جائے گا رنّاں کہیا شغل هے آں مچا بیٹها

وارثشاھ اس موەے نے مرد رنّاں نہیں جاندے کون بلا بیٹها

---

رانجها دریا وچ

رانجها رهے نه ورجیا کسے حیلے وچ ندی جا کے پیر پائے

لوک اکھ رہے میاں ٹهل ناہیں تیری جان جائے جیویں سر جائے

رناں لڈن جهبیل دیان پگڑ رہیاں رانجها رہو نه ورجیا پیر پائے

لوکاں آکهیا مورکها ڈُب مرسیں جند ویکھ جنہاں دی لہر جائے

راجها آکهدا دکهی نوں مرن بهلا سکهی کون جہیڑا چهڈشہر جائے

حیلے رزق بہانڑے موت هوندی گهر بیٹهیاں نوں کیڑا خیر پائے

پیا وخت جاں ماں تے باپ هویا یوسف وانگ بهرانواں نے ویر پائے

وراثشاه نوں آسرا رب دائے بنده کت ول اوس بغیر جائے

---

رانجها بن کے واہل تیار هویا کیتا پار دا چا سامان میاں

خضر پیر اللّه نوں یاد کرکے چهڈ خوشی تے شان گمان میاں

ڈر موت دا مُِول نه عاشقاں نوں نه کجھ آپنا شوق تے شان میاں

وارث سبھ دنیا دغے باز هے جی رکھ ربدی طرف دهیان میاں

---

لیکاں دوڑ کے رانجهے نوں پکڑ آندا نه کر زور توں ٹهل نه سجناں او

منتاں کردیان تے پیریں پوندیاں نوں جائیں سٹ گل نه سجناں او

سیں ونجهیں جنهاں دا انت ناہیں ڈُب مریں گا ٹهل نه سجناں او

چاهڑ مونڈیاں تے تینوں اسیں ٹهلاں کوئی جان توں ڈهل نه سجناں او

ساڈا عقل شعور توں کهس لیتا رہیا کوکهڑا بل نه سجناں او

ہتھ بدهیں اسیں غلام تیرے بهاویں ویچ نه ٹهل سجناں او

ساڈیاں اکهیاں دے وچ وانگ دهیری ڈیرھ گهت بہو نه ہل سجناں او

وارثشاھ میاں تیرے چوکهنے هاں ساڈا کالجه سل نه سجناں او

---

دوهاں باهاں تو پکڑ رانجهے ٹڑینوں مڑ آں بیڑی وچ چاهڑیا نے

تقصیر معاف کر آدمی دی نویں سرے بہشت وچ واڑیا نے

گویا خواب دے وچ عزازیل ڈٹها اوہنوں پهیر مڑ عرش تے چاهڑیا نے

وارثشاھ ترت نہائیکے تے بیوی هیر دے پلنگ تے چاهڑیا نے

---

پلنگ

یارو پلنگ کہیا سنے سیج ایتهے لوکاں آکهیا اک جٹیٹڑی دا

اے اوس دی ہے ارام گاه عشق مشک دے بسترے لیٹڑی دا

شاھ پری پناه نت لئے جس توں ایه تهاں ہے مشک لپیٹڑی دا

بادشاھ سیالاں دے ترنجناں دی مہر چوچک خان دی بٹیٹری دا

اوہنوں وچ جہان نه ملے ڈهوئی جیہڑا مارایا اوس دی پهبیٹری دا

قسمت والڑا روح هے جهنگ اندر کل تار سیالاں دی نٹهیٹری دا

ایه اوس دی سیر دا تهاں بنیا ذوق شوق دے وچ سمیٹری دا

اک حکم سہلیاں وچ هویا اوس نڈهڑی عشق سمیٹری دا

بگهیاڑ دا خوف جیویں بکری نوں توین لڈن نوں خوف چکٹیٹری دا

اسیں سبھ جهبیل تے گهات پتن سبھو حکم هے ایس شلٹیٹری دا

سیر نال سہیلیاں نت کردی باپ مندا حکم مہر ٹٹیری دا

وارثشاھ میان جگ جان دا اے نام هیر هے حسن دلہٹیٹری دا

---

شاعر

بیڑی نہیں ایه جنج دی بنی بیٹهک جو کوئی آوئے سو سد بہاؤندائے

نڈها وڈا امیر حقیر بیٹهے کون پچهدائے کیہڑی تهاؤندائے

جویں شمع تے ڈگن پتنگ دهڑ دهڑ لنگچ نئیں مہائن آؤندائے

گویا خضر دا بالکا آن لتها جناں کهناں شیرینیاں لیاؤندائے

لڈن نه لنگہایائے پار اسنوں اوس ویلڑے نوں پچهوں تاؤندائے

یارو جهوٹھ نه کرے خدا سچا رنّاں میریا اے کهسکاؤندائے

جنے کهنے نوں لڈن اے آکهدا کویں لاہو اس نوںمیلا آؤندائے

اک سد دے نال اے جند لیندا پنچهی ڈیگدا مرگ پهہاؤندائے

پهگ سنئے دهنیروں آوندے نے اے تاں ظاهر ٹهگ جهناؤندائے

وارثشاھ میاں ولی ظاهرائےویکهو ہنے جهبیل کٹاؤدائے

---

لوکاں پچهیا

لوکاں پچهیا میان توں کون ہوناں ایں ان کسے نه آن کهوالیائی

تیری صورت بہت ملوک دسے ایڈا جفا توں کاس نوں جالیا ئی

انگ ساک کیوں چهڈ کے نس آیوں بڈهی ماں تے باپ نوں گالیائی

اوہلے اکهیاں دے تینوں کیویں کیتا کنہاں دوتیاں دا قول پالیائی

اکے اینویں رات گزاری آ کسے دوده نه گهٹ پیالیائی

وارث حال کیکوں ہوگ ماپیاں دا جنہاں نه فرزند سمبهالیائی

---

جواب رانجها

رانجهے کهول کے حال احوال سارا اوہناں لوکان نوں چا سنایائی

گهر ماپیاں دے رہیا لاڈلا میں ویکهو سائیں نے کهی وکهایائی

موئے مان تے باپ تاں وخت پیا بهایاں وطن تهیں چا ترائیائی

وارث رب باہجه نه تاہنگ کوئی باناں فقر اساں وٹایائی

---